Home
Tetrode nieuws

Bericht uit de media 
 
Hoofdrol vrouw in Haarlemse bierbrouwerijen 
Amsterdamse wint prijs met onderzoek  
HAARLEM - Dat Haarlem vele eeuwen een echte bierbrouwersstad was, is bekend. Opvallend is echter dat twintig procent van de bedrijven in handen blijkt te zijn geweest van vrouwen.  
Door het ontbreken van zware eisen van het Gilde was dit een van de weinige beroepen waarin vrouwen een eigen bedrijf mochten hebben. Bij het bierbrouwen zelf speelden ze ook een hoofdrol. 

Dat blijkt uit een studie van de Amsterdamse Marjolein van Dekken. De inmiddels afgestudeerde geschiedenisstudente kreeg voor haar onderzoek naar de brouwers in de eerste helft van de zestiende eeuw de Haerlem-prijs (1250 euro). De historische vereniging Haerlem looft met steun van de Enschedé-stichting deze prijs eens in de twee jaar uit. 

Van Dekken studeerde middeleeuwse geschiedenis aan de Vrije Universiteit. ,,Tot mijn verrassing hoorde ik toen dat er in de Middeleeuwen ook vrouwen eigenaar waren van een bedrijf. Dat fascineerde me omdat veel mensen denken dat vrouwen toen werden onderdrukt. Ik heb daarom voor de brouwerijen in Gouda en Haarlem uitgezocht hoeveel vrouwelijke brouwers er waren, hoe ze dat werden en wat hun positie was'', licht de winnares toe. 

In de laat-middeleeuwse economie waren er meer dan honderd brouwerijen in Haarlem. Bij gebrek aan zuiver drinkwater werd bier door jong en oud de hele dag als dorstlesser gebruikt. Thee en koffie waren nog onbekend en melk werd als ongezond beschouwd. Met het schone water uit de duinen werd in tientallen brouwerijen langs het Spaarne en de Bakenessergracht bier gemaakt in kleine bedrijven. Veel Haarlems bier werd geëxporteerd. 

De regelgeving maakte het voor vrouwen een uitgelezen kans om een eigen btrouwerij te leiden. De meeste Gilden lieten aan het eind van de Middeleeuwen vrouwen niet toe tot de meestersproef, maar voor brouwers was geen proef nodig. Bovendien was men in Haarlem verplicht bij de brouwerij te wonen en waren bijbaantjes niet toegestaan. Omdat de brouwerijeen behoorlijke investering vergde, was er slechts een handjevol vrouwen die op eigen kracht een bedrijf begon. ``Opvallend is dat bijna alle vrouwelijke eigenaren weduwen waren``, constateerde Marjolein van Dekken in haar studie naar de Haarlemse brouwerijen. ``In de praktijk bestond een brouwerij uit een echtpaar en twee knechten. De vrouw was als brouwster het belangrijkst. Zij kookte immers de wort en de hop in de bierketel en dat was de meest cruciale fase van het proces.`` 

Vrouwen die na het overlijden van hun man de brouwerij overnamen, wisten daar succesvolle bedrijven van te maken. Het personeel accepteerde de vrouwelijke baas, net als collega`s. In het Gilde mochten vrouwen geen bestuursfunctie bezetten, maar hun mening deed er wel toe. Bij petities en brieven werd hun handtekening ook steeds gevraagd. Van Dekken: ``Ze werden heel serieus genomen en dat is toch wel opvallend. De laatste jaren wordt steeds meer onderzoek gedaan naar de vrouwengeschiedenis, maar dat gaat vooral over onderdrukking, Mijn onderzoek biedt zo wat tegenwicht.`` 

Frans van den Berg 
maandag 25-03-2002 (Haarlems Dagblad)


Haarlemmers vermeld in bijbel bier goeroe 
'Oscar' voor Jopenbier  
HAARLEM - Twee Haarlemse speciaalbieren hebben een Oscar gekregen. Jopen Bok Bier en Jopen Hoppenbier zijn door de vermaarde Britse bierkenner Michael Jackson opgenomen in zijn Groot Bier Boek. 
Daarin staan de vijfhonderd beste bieren ter wereld. De twee Haarlemmers zijn de enige Nederlandse speciaalbieren in Het Groot Bier Boek. 

Jackson is lyrisch over Jopen Bok Bier: ,,Z'n geparfumeerd sinaasappelaroma ondergaan is net als een hapje nemen van het fruit zelf.'' Ook het Jopen Hoppenbier krijgt een positieve smaakbeschrijving: ,,Het bier heeft een citroenachtig aroma en een haverachtige romigheid.'' 

,,We voelen ons zeer vereerd'', zegt directeur Michel Ordeman (32) van Jopen bv. ,,Dit is een opsteker voor de Nederlandse speciaalbieren.'' Hij vindt het een grote eer als eerste kleine Nederlandse brouwerij tussen de grote namen van klassiekers uit de bierwereld te staan. ,,Dit hebben we mede te danken aan de bijzondere, oude recepten van ons Haarlemse bier.'' 

Het woord 'jopen' werd in Haarlem gebruikt om de grootte van een bierton aan te geven (zo`n 112 liter). De Spaarnestad telde in de vijftiende eeuw 120 bierbrouwers, die tot de rijkste burgers van de stad behoorden. Veel Haarlemse burgemeesters waren brouwers. 't Scheepje aan de vroegere Scheepsmakersdijk (nu Houtmarkt) sloot in 1916 als laatste Haarlemse brouwerij de poort. 

Sinds de herlancering van de Haarlemse speciaalbieren in 1995 bij het 750-jarig bestaan van Haarlem is de omzet snel gestegen. Vorig jaar werd ruim 160.000 liter bier omgezet, waarvan tweederde op fles.  

Ordeman: ,,We groeien ieder jaar nog fors, maar helaas is dat met de winst niet zo. We maken een bescheiden winst, die we trouwens meteen weer in de brouwerij steken. De tijd om te oogsten moet voor ons nog komen. Dat we nu in de top-500 staan, is al een onverwachte kroon op ons werk.'' 

Nu wordt het gerstennat gebrouwen in abdijbrouwerij De Schaapskooi bij Tilburg. Ordeman: ,,Een echte Haarlemse brouwerij gaat er komen, waarschijnlijk in de loop van 2003. De gemeente heeft ons enkele locaties voorgesteld, waarvan eentje in onze ogen zeer geschikt is. Daarover moet nog dit jaar duidelijkheid komen. Het worden spannende maanden.'' 

Hij wil zelf niet zeggen om welk pand het gaat, maar gedoeld wordt op de Fietsznfabriek aan de Oostvest. De gemeente heeft het pand eerder dit jaar voor ruim drie miljoen euro van Frans Fiets gekocht om straks de Oostvest als entree van Haarlem meer allure te kunnen geven. Daartoe worden wellicht alle panden die er nu staan - waarvan een groot deel in bouwvallige staat - gesloopt. 

Volgens Ordeman moet naast zijn brouwerij in dit pand een proeflokaal, een 'theaterachtig iets' en woningen komen. ,,Van onze kant zou dat een investering van meer dan één miljoen euro vergen, dus dat doe je niet zo maar eventjes.'' 

René Torley Duwel 
zaterdag 23-03-2002 
(Haarlems Dagblad)


 
Uit het Haarlems Dagblad - de oudste krant van Nederland 1656
In Overveen, Haarlem en Leiden laat het 
geslacht Tetterode sporen na.  
Kranten berichten er over. Een overzicht: 
In een raadscommissie van de gemeente Bloemendaal vlogen commissieleden in mei 2001 elkaar in de haren over de toekomst van de sporthal Tetterode in Overveen. Moet de hal worden verkocht ofwel geprivatiseerd? Tezelfdertijd was de speelruimte voor kinderen rond de voormalige Tetterodeschool een `hot item` in de raad van Haarlem. Zijn parkeerplaatsen belangrijker dan een speelruimte? Het meest romantisch is nog wel een verhaal uit Leiden.
 
Het gemeentebestuur van Leiden wil af van de ruïne van de Onze Lieve Vrouwekerk, maar de buurt procedeert tot aan de Raad van State tegen de sloop. De buurt verliest. De gemeente besluit uiteindelijk de muur toch te laten staan.

 Tetterode steunt stichting Tegen Zinloos Geweld (Zie artikel: Award voor Stichting Tegen Zinloos Geweld)
De schout van Wassenaar rond 1460 Na Haarlem vestigden veel Van Tetrode`s zich  
in Leiden, in de Gouden Eeuw de tweede stad   
van Holland. Bijzonder is de geschiedenis van   
de zeer oude Onze Lieve Vrouwekerk. De   
eerste vicaris van de Onze Lieve Vrouwekerk   
in Leiden liet een bord (links) met deze tekst   
in de kerk aanbrengen. Aernt van Tetroe, die   
op het bord wordt genoemd, was schout   
van Wassenaar en Heilige Geestmeester  
van Wassenaar. Hij overleed in 1473.  

Zijn opa was schout van Scoorl en Petten rond   
1370.